Noem het whiplash en de kans op chronische klachten neemt toe
Jan Buitenhuis, verzekeringsarts is recent gepromoveerd aan de Rijksuniversiteit Groningen op een onderzoek naar de samenhang tussen het woord whiplash en het ontwikkelen van chronische klachten na een auto-ongeval.
Whiplash stond aanvankelijk als term voor acute nekklachten die automobilisten kregen als ze van achteren werden aangereden. Inmiddels staat het meer voor een syndroom, een samenstelling voor langdurige en zeer wisselende medische problemen na een auto-ongeval. Klachten als: hoofdpijn, nekpijn, schouderpijn, lichaamspijn, moeheid, slecht slapen, afname van concentratie en verdelen van de aandacht.
2-4 op de 10 verkeersslachtoffers met acute nek- en hoofdpijn ontwikkelt langdurige klachten. Een goede verklaring is daar niet voor want bij onderzoek worden geen lichamelijke afwijkingen gevonden.
Wel valt op dat mensen die chronische klachten ontwikkelen vanaf het begin na het ongeval meer pijn hebben ervaren dan mensen die binnen een paar maanden genezen.
Buitenhuis heeft bijna 2000 verkeersslachtoffers onderzocht, die zich bij verzekeraar Univé (waar hij werkzaam is als medisch adviseur) hadden gemeld met nekklachten na een verkeersongeval. Door middel van vragenlijsten vond hij dat mensen die nav het ongeval posttraumatische stress hadden een verhoogde kans op langdurige whiplashklachten hadden. Dezelfde conclusie kan getrokken worden voor pessimisten die altijd van het negatieve uitgaan.
Maar het meest opvallend is het feit dat mensen die één maand na het ongeval expliciet aangeven dat hun klachten gevolg zijn van een whiplash een 2,5 x zo grote kans hebben om een jaar later nog immer klachten te hebben.
Buitenhuis ziet hiervoor 2 redenen: de term whiplash wordt geassocieerd met chronische, invaliderende klachten – met veel impact op het persoonlijk functioneren. En wellicht speelt mee dat bij de term whiplash mensen angst hebben dat de klachten toenemen door bewegen en die bewegingsangst kan de klachten juist onderhouden.
Advies van Buitenhuis is om de term whiplash niet zomaar te gebruiken, m.n. ook niet door artsen. Mensen met dergelijke klachten na een ongeval moeten serieus genomen worden, de klachten zijn reëel en moeten goed in kaart worden gebracht maar wellicht anders worden benoemd.
Naar: Trouw, Wetenschap, mei 2009
Gerelateerde berichten:
