Vleesboom

Goedaardig gezwel in het spierweefsel – vrijwel altijd in de baarmoeder. Wordt in ‘vakjargon’ myoom genoemd. Zijn er meerdere in de baarmoeder dan heet dat uterus moymatosus.

Vleesbomen groeien m.n bij een hoge spiegel van het vrouwelijk geslachtshormoon oestrogeen – dus eigenlijk alleen tijdens de vruchtbare leeftijd. Ze komen nogal eens voor, het is zelfs zo dat veel vrouwen boven de 30 jaar één of meerdere vleesbomen (of – boompjes) hebben. Treden geen klachten op dan hoef je dat niet eens te merken.

Het is nog niet duidelijk waarom de ene vrouw wel vleesbomen vormt en de andere niet. Wel is bekend dat de aandoening vaker voor komt bij vrouwen met een donkere huidskleur. De snelheid van groei wisselt sterk waardoor ook de grootte enorm kan variëren.

Daalt na de menopauze de oestrogeenspiegel (wat één van de kenmerken van de menopauze is) dan vindt geen groei meer plaats en kan een vleesboom zelfs weer vanzelf verdwijnen – bij grotere vleesbomen is dat trouwens lang niet altijd het geval, zodat je ook ‘ná’ de menopauze nog last kunt hebben van de verschijnselen van (grote) vleesbomen.

 

Typering:

We kennen door de plaats van groei 3 typen vleesbomen:

-          intramuraal: dit is (midden) in de spierwand van de baarmoeder

-          subsereus: dit is vlak onder het slijmvlies aan de buitenkant van de baarmoederwand. De groei is dan altijd naar buiten gericht, soms met steelvorming zodat de vleesboom aan een steeltje aan de baarmoeder ‘bungelt’

-          submuceus: dit is vlak onder het slijmvlies aan de binnenkant van de baarmoederwand. De groei is dan altijd naar binnen naar de baarmoederholte gericht

Heel soms kan een vleesboom groeien in het ophangbandje (ligament) van de baarmoeder, dat heet dan een intraligamentaire vleesboom.

Heel zelden wordt een vleesboom kwaadaardig, aan die mogelijkheid moet je alleen denken als de groei heel snel is en gepaard gaat met andere klachten als (extreme) moeheid en gewichtsverlies, onverklaarde pijn, sterke en snelle veranderingen in pijn en bloedverlies bij de menstruatie etc.

 

Verschijnselen:

Vaak treden geen klachten op zoals hierboven al gezegd is. Zijn er toch klachten dan kunnen die bestaan uit:

• pijnklachten, bv. een drukgevoel in de onderbuik met pijn die kan doorstralen naar de rug, of pijn bij geslachtsgemeenschap, toename in menstruatie pijn tov eerdere menstruaties, soms acute hevige buikpijn (dit m.n. bij gesteelde vleesbomen aan de buitenkant van de baarmoeder, deze vleesbomen kunnen om hun steeltje draaien met acute hevige klachten)
• menstruatiestoornissen als versterkte (zwaardere) menstruatie, tussentijds bloedverlies en/of onregelmatig bloedverlies (door uitrekking van het baarmoederslijmvlies waardoor meer slijmvlies wordt afgestoten tijdens de menstruatie)
• plasklachten als vaker aandrang tot plassen (door druk van de vleesboom op de blaas)
• abnormale vaginale afscheiding (fluor vaginalis)
• vruchtbaarheidsstoornissen, problemen om zwanger te worden, miskramen of problemen bij de natuurlijke geboorte van een kindje (door het myoom kan het kindje er niet langs via natuurlijke weg)

 

Onderzoek:

-          lichamelijk onderzoek: dmv vaginaal toucher wordt vorm, voelbare zwellingen en grootte van de baarmoeder bepaald

-          echoscopie: dmv uitwendige echo (buitenkant buik) of inwendige echo (vaginaal) wordt de baarmoeder in beeld gebracht, hiermee kun je zelfs het baarmoederslijmvlies zichtbaar maken (soms met een watercontrastecho)

-          hysteroscopie: kijken in de baarmoeder dmv kijkbuisjes (verschillende formaten), dit gebeurt onder plaatselijke verdoving of als de baarmoederopening moet worden opgerekt onder verdoving dmv een ruggenprik of onder algehele narcose. Via deze methode kunnen ook (kleinere) myomen worden weggehaald

-          soms MRI-scan om de structuren van (en in) de baarmoeder beter in beeld te brengen

 

Behandeling:

Alleen bij klachten. De behandelmogelijkheden worden afgestemd op leeftijd, mate van klachten, grootte en de groeisnelheid van de vleesboom, en al dan niet bestaande kinderwens.

Mogelijkheden van behandeling:

1. Medicamenteus

- Niet hormonaal dmv NSAID’s, die geven pijnstilling en verminderen de hoeveelheid bloedverlies

- Hormonaal

* dmv anticonceptie (in de vorm van pillen, pleisters of een ring) die een combinatie vormen van oestrogenen en progestagenen. Deze pillen onderdrukken de eisprong waardoor de menstruatie minder heftig wordt en vleesbomen minder groeien. Vanaf het 35^e jaar zijn er meer risico’s bij pilgebruik, mn. bij vrouwen die roken of een verhoogd risico hebben op trombose

* dmv progesteronpreparaten (in de vorm van een staafje in de bovenarm of een hormoonspiraaltje in de baarmoeder) die ervoor zorgen dat het baarmoederslijmvlies niet tot groei wordt gestimuleerd waardoor de menstruatie gaat uitblijven

* dmv Zoladex of Lucrin, (zgn. LHRH-analogen), (dmv. 1-3 maandelijkse depotinjecties) middelen die de afgifte van (voorstadia van) geslachtshormonen in de hypofyse blokkeren waardoor je in de overgang komt. Ivm het risico op botontkalking kunnen deze middelen meestal niet langer dan ½ jaar gebruikt worden

2. Vernietiging c.q. doen schrompelen van de vleesboom

- embolisatie: afsluiting van de bloedvaten naar de vleesboom dmv. plastic- of gelatinebolletjes

- afsluiting van de slagaders van de baarmoeder (clip) dmv laparoscopie

- in onderzoek (experimenteel) via andere methoden als laser, hitte (diathermie) of bevriezing (cryomethode) van de vleesboom, of via MRI – doen smelten van de vleesboom dmv ultrageluid

3. Operatief vleesbomen verwijderen

- hysteroscopische myoomresectie: via een kijkbuisje door vagina en baarmoeder

- laparoscopische myoomresectie: via een kijkbuisje door de buikwand

- laparotomische myoomresectie: via een buiksnede wordt het myoom uitgepeld

- verwijderen van de gehele baarmoeder (hysterectomie) vaginaal, via laparoscopie of via de buik

Gerelateerde berichten:

1. Uterus Myomatosus